|
|
|
|
Kış
mevsiminin gelmesiyle birlikte artan yemek yeme hissi, sağlıksız
beslenmeye yol açabiliyor. Oysa doğru bir beslenme programı, kış
hastalıklarından korunmak için ideal...
Yazın beslenmeye ve alınan kilolara dikkat edilirken, kışın bu
konuda gösterilen özen yerini ihmalkarlığa bırakır. Birçok insan
sağlıklı beslenme alışkanlıklarından uzaklaşır. Oysa kış aylarının
en belirgin hastalıklarından grip ve nezleden korunabilmenin yolu,
sağlıklı beslenme alışkanlığından geçer. Vücut direncinin azalmasıyla
baş gösteren bu hastalıklardan korunmak, hemen herkesin çok iyi
bildiği gibi yeterli vitamin alımıyla ilişkilidir.
Kış mevsiminde artan soğuklar vücutta olumsuz etkilere neden
olur. Bazal metabolizmanın düştüğü kış aylarında vücut ısısı da
düşer ve vücudumuz normal ısı düzeyine ulaşılmak için fazladan
enerjiye ihtiyaç duyar. Bu nedenle kış aylarında yemek yeme isteğimiz
artar. Dolayısıyla yüksek enerji veren karbonhidratlı gıdalar
tüketilir. Bu tarz beslenme alışkanlığı aşırı kiloya yol açabilir.
Kışın alınan kiloların bir diğer nedeni de soğuk havalarda çok
ye-menin yanı sıra; evden ya da çalışılan mekanlardan dışarı pek
fazla çıkıl-mamasıdır. Bu durum da hareketsizliğe neden olur.
Yenilen yiyeceklerin eritilmemesi kilo almada önemli rol oynar.
Kışa hazırlanırken dikkat edilmesi gereken bazı
noktalar
-
 Kış
mevsiminde tüketilen vazgeçilmez yiyeceklerin başında kuru baklagiller
gel-mektedir. Özellikle etli kuru fasulye veya nohudu haftada
en az bir gün tüketiriz. Kuru fasulye, nohut, yeşil mercimek
gibi kuru baklagiller iyi birer protein kaynağıdır. Bu nedenle
yemeklerimize lezzet vermek ve besleyici değerini artırmak için
eklediğimiz et veya kıymaya gerek kalmaz. Eti protein yönünden
fakir olan sebzelerle beraber tüketmekte fayda vardır.
-
Kış mevsiminin yaklaştığının habercile-rinden
biri de salgın bir hastalık olan griptir. Vücut direncinin azalmasıyla
baş gösteren gripten korunmak, sanıldığı kadar zor değildir.
Çocukluğumuzdan bugüne kadar sürekli duyduğumuz uyarı, kış aylarında
daha fazla C vitamini tüketmek için bolca limon, portakal gibi
turunçgillerle beslenmemiz gerektiğidir. Fakat; özellikle kuşburnu,
kırmızı ve yeşil sivri biber, kivi, maydanoz ve rokada bulunan
C vitamini miktarının; portakal, mandalina ve limonda bulunan
C vitamini miktarından daha fazla olduğunu unutmamak gerekir.
-
Kış aylarında metabolizmayı güç-lendirmek
için antioksidan olarak da görev yapan A vitamininden de yeteri
kadar almak gerekir. Bu vitamin, bağışıklık siste-mini güçlendirerek
hastalıklara karşı daha dirençli olmayı sağlar.
-
Ayrıca soğuk kış günlerinde çay, kahve içmek
yerine bitki çayları veya C vitamini yönünden zengin olan kuşburnu
çayı tercih edilebilir. Yemeklerde veya öğün aralarında yenen
bol miktardaki salata da bu vitaminleri sağlar. C vitamini kaybını
önlemek için salatalar da meyve suları gibi tüketilmeden hemen
önce hazırlanmalıdır.
-
Kış mevsiminde beslenme alışkanlığında meydana
gelen değişikliklerden biri de daha yağlı yiyeceklerin tüketilmesidir.
Özellikle katı yağ olarak bilinen tereyağı ve margarinler tüketmekten
kaçınılmalı, ye-meklere eklenecek zeytinyağı ve diğer sıvı yağlarsa
kontrollü tüketilmeli.
-
Yazın bolca tüketilen salata kışında öğle
ve akşam yemeklerinin vazgeçilmez yiyeceklerinden biri olmalıdır.
Özellikle fazla kilo problemi olan kişiler için ton balığıyla
hazırlanan domates salatası, akşam öğünü için ideal bir yiyecektir.
-
Mevsimsel nedenlerden ötürü tazesi daha zor
bulunduğundan çokça tüketilmeyen sebze yemekleri, kışın da aynı
sıklıkla tüketilmelidir. Dondurulmuş veya konserve edilmiş sebzeleri
kullanarak yiyecekler çeşitlendirebilir.
-
Kış mevsiminde güneş yüzünü daha az gösterdiğinden,
güneşten alınan D vitami-ninden yoksun kalınır. Özellikle kemik
ve diş gelişimi için önemli olan D vitamininin diğer bir kaynağı
da balıktır. Artan D vitamini gereksinimini karşılamak için
kışın daha fazla balık tüketilmelidir.
-
Yazın olduğu gibi kış mevsiminde de kızartma
ve kavurmadan kaçınılmalı, yağ tüketimine dikkat edilmelidir.
Kırmızı et yerine beyaz et veya balık eti, öğünlerin vazgeçilmez
yiyeceği olmadır.
-
Sonbaharda ve soğuk kış günlerinde yenen
balık, içerdiği Omega-3 yağ asidinden dolayı bağışıklık sisteminin
kuvvetlenmesine de yardımcı olur.
Sağlıklı beslenmenin her zaman olduğu gibi kış döneminde de göz
ardı edilmemesi gerektiğini bir kez daha hatırlatıyoruz. Dolayısıyla
bize düşen, metabolizmamızı en doğru ve en iyi şekilde korumak
ve güçlendirmektir.
Taylan KÜMELİ-Beslenme ve Diyet Uzmanı
|
|
|